Ook broers en zussen van een slachtoffer kunnen recht hebben op affectieschade, een smartengeldvergoeding.
In Nederland had tot 1 januari 2019 alleen het slachtoffer zelf een recht op smartengeldvergoeding.
Per 1 januari 2019 is dit veranderd. Vanaf dat moment is de Wet vergoeding affectieschade in werking getreden.[1] In deze wet is bepaald dat het mogelijk is om een vergoeding van affectieschade te vorderen voor naasten en nabestaanden van een slachtoffer. Het gaat daarbij om een slachtoffer dat ernstig letsel heeft opgelopen of is overleden door een gebeurtenis die ná 1 januari 2019 heeft plaatsgevonden.
Wat is affectieschade?
Wat is affectieschade? Affectieschade is een speciale vorm van smartengeld. Het is de emotionele schade die naasten ondervinden door het letsel of overlijden van een dierbare als gevolg van een ongeval of een misdrijf.
De hoogte van de vergoeding van affectieschade varieert tussen de € 12.500,- en € 20.000,-. De mate van verwijtbaarheid van de dader heeft invloed op de hoogte van de vergoeding.
Wet vergoeding affectieschade: broers en zussen hebben geen recht op affectieschade
In deze wet is een beperkte groep van personen opgesomd die aanspraak kunnen maken op affectieschade: de ouders, partners en kinderen van het slachtoffers. Broers en zussen hebben geen recht op affectieschade.
Broers en zussen kunnen wel een beroep doen op de zogeheten ‘hardheidsclausule’ die in de wet staat opgenomen. Dit betekent dat op basis van de redelijkheid en billijkheid een broer of zus ook als ‘naaste’ kan worden aangemerkt en daarmee ook een recht heeft op vergoeding van affectieschade.
Een beroep op de hardheidsclausule is moeilijk en slaagt niet vaak omdat de ‘affectieve nauwe relatie’ tussen de broer of zus en het slachtoffer niet kan worden aangetoond. Slechts in een aantal uitspraken heeft de rechter affectieschade aan een broer of zus toegekend.
Broers en zussen van een slachtoffer kunnen naar het Schadefonds Geweldsmisdrijven. Dit Schadefonds kent een regeling waarmee broers en zussen aanspraak kunnen maken op een uitkering.
Evaluatie Wet vergoeding affectieschade l mogelijkheden ter verbetering
Na de evaluatie van de Wet vergoeding affectieschade is eind 2024 gebleken wat de knelpunten van de wet waren en welke mogelijkheden er zijn ter verbetering. De belangrijkste daarvan is om broers en zussen onder het bereid van de wet te brengen.
Hoe gaat dit eruit zien?
De personen die aanspraak kunnen maken op affectieschade zal worden uitgebreid met broers en zussen. Dit zijn zowel juridische broers en zussen als moderne gezinsvormen en zowel thuis- als uitwonende broers en zussen. Er zal een onderscheid worden gemaakt in de hoogte van smartengeldbedragen voor thuis- en uitwonende broers en zussen. Het wetsvoorstel hierover zal naar verwachting eind 2025 in consultatie gaan.
Wilt u meer weten?
Heeft u vragen over affectieschade en of u daar recht op heeft? Neem dan vrijblijvend contact op met de advocaten van Novi Letselschade Advocaten, wij adviseren en informeren u graag.
[1] Affectieschade: wat is het? wie heeft er recht op? en wanneer? – Novi
